Kiedy zaczynałem praktykować medytację Zen lata temu, myślałem, że ma mnie ona uczynić bardziej spokojnym. Potem miałem stać się mniej reaktywny. Następnie miałem mniej przywiązywać się do rzeczy.
Te wszystkie rzeczy zachodzą, jeśli medytujesz regularnie, jak wielu z was wie. Ale jedną z najbardziej pomocnych rzeczy, które zrobiłem, było porzucenie celu medytacji i uważności. I po prostu bycie ze swoim doświadczeniem.
Myślę o tym jako o praktyce uważności polegającej na bezpośrednim doświadczeniu i jest to coś, co można robić codziennie, tak często, jak się tylko pamięta. Jest to całkiem zwyczajne, a jednocześnie w pewnym sensie magiczne.
Praktyka medytacji skupionej na oddechu to oczywiście sposób, od którego to się zaczyna: pozostajesz z bezpośrednim doświadczeniem odczuwania swojego oddechu, wdechu i wydechu, odczuć związanych z oddychaniem. Twój umysł się rozprasza, zauważasz to, wracasz. Jeśli chcesz, możesz to oznaczyć jako „myślenie”, zanim wrócisz do oddechu. Ale ciągle wracasz, nawet jeśli zajmie ci to 5 minut.
To jest praktyka bezpośredniego doświadczania wszystkiego.
Rzecz w tym… nasze cudowne umysły stają nam na drodze.
Nawyki Komentowania Umysłu
Jeśli bezpośrednie doświadczenie jest jak film wyświetlany bez przerwy, umysł jest jak osoba, która dodaje napisy i komentarze do filmu. Wyobraź sobie film z ciągłym tekstem komentarza na ekranie – wszędzie, cały czas. Nigdy nie zobaczyłbyś faktycznie filmu!
To właśnie robią nasze umysły. Mamy tę cudowną rzeczywistość tuż przed sobą, a nasze umysły blokują ją ciągłym komentarzem i fantazjami.
Kilka rzeczy, które nasze umysły stale robią, to:
-
Ocenianie, czy coś jest dobre czy złe
-
Etykietowanie rzeczy – przyjemne, nieprzyjemne, nieszczęśliwe, niesprawiedliwe, idiotyczne
-
Ocenianie, czy jesteśmy dobrzy czy źli, czy inni ludzie są dobrzy czy źli
-
Zatracanie się w narracji o czymś, co wydarzyło się wcześniej
-
Zatracanie się w fantazji lub zmartwieniu o to, co może się wydarzyć później
-
Zatracanie się w historii o tym, co się dzieje teraz, dlaczego to powinno lub nie powinno się dziać
Te rzeczy także nas irytują, frustrują, złoszczą, smucą, martwią, niepokoją. Nie są to straszne rzeczy, ale wynikają z tych nawyków komentowania umysłu.
Jak by to było, gdybyśmy porzucili nawyk komentowania? Co by było, gdybyśmy po prostu doświadczali filmu bez tych wszystkich dodatkowych rzeczy nakładanych na wierzch?
Praktyka Bezpośredniego Doświadczenia
Oto praktyka bezpośredniego doświadczenia przedstawiona w prosty sposób:
-
Zauważ odczucia tej chwili. Mogą to być dźwięki. Albo światło. Albo odczucia na skórze czy w ciele. Po prostu zauważ to, co zauważasz.
-
Doświadczaj tych odczuć bezpośrednio, bez żadnych myśli, etykiet, komentarzy, fantazji, narracji, osądów. Tylko doświadczenie.
-
Jeśli robisz którąś z tych rzeczy, po prostu to zauważ i wróć do doświadczenia. Wciąż na nowo.
-
Zrelaksuj się w doświadczeniu takim, jakie jest. Nie jest ono dobre ani złe, to po prostu doświadczenie. Nie musimy nic z tym robić. Nie trzeba niczego zmieniać. Bądź ciekawy – jak to jest teraz?
Możesz po prostu mieć bezpośrednie doświadczenie życia takim, jakie jest. Jakie to cudowne.
Co ta praktyka ci daje? Spokój, koncentrację, ukojenie, szczęście? Może, prawdopodobnie, owszem. Ale rzeczą, którą ta praktyka rzeczywiście ci daje, jest po prostu doświadczanie rzeczywistości takiej, jaka jest. To cudowne, kropka.